भविष्याची ढाल: जागतिक ओझोन संरक्षण दिन
schedule16 Sep 26 person by visibility 78 categoryसामाजिक
पृथ्वीवरील सजीवांचे रक्षण करणाऱ्या नैसर्गिक छत्रछायेचे महत्त्व अधोरेखित करण्यासाठी दरवर्षी १६ सप्टेंबर हा दिवस जागतिक ओझोन संरक्षण दिन म्हणून पाळला जातो
सूर्यकिरणांमधील अतिनील (UV) किरणे थेट पृथ्वीवर पोहोचू नयेत आणि सजीवांचे कर्करोग यांसारख्या जीवघेण्या आजारांपासून रक्षण व्हावे, म्हणून ओझोन थर अत्यंत महत्त्वपूर्ण भूमिका बजावतो.
मॉन्ट्रील कराराचा ऐतिहासिक निर्णय
ओझोन थराला हानी पोहोचवणाऱ्या पदार्थांच्या वापरावर नियंत्रण आणण्यासाठी संयुक्त राष्ट्रसंघाच्या नेतृत्वाखाली १६ सप्टेंबर १९८७ रोजी कॅनडातील मॉन्ट्रील येथे एक जागतिक करार झाला. या कराराच्या स्मरणार्थ आणि ओझोन संवर्धनाविषयी लोकांमध्ये जनजागृती वाढवण्यासाठी १९९४ पासून हा दिवस अधिकृतपणे साजरा करण्यास सुरुवात झाली.
मानवी हस्तक्षेप आणि धोके
गेल्या काही दशकांमध्ये रेफ्रिजरेटर, एअर कंडिशनर, एरोसोल आणि विविध रासायनिक कारखान्यांतून बाहेर पडणारे क्लोरोफ्लुरोकार्बन (CFC) आणि हॅलोन्स यांसारखे वायू ओझोन थराला पातळ करत आहेत. यामुळे ध्रुवीय प्रदेशांमध्ये ओझोन छिद्रे निर्माण झाली असून जागतिक हवामान बदलाचा मोठा धोका निर्माण झाला आहे.
आपली नैतिक जबाबदारी
ओझोन थराचे संवर्धन ही केवळ आंतरराष्ट्रीय संस्थांचीच नव्हे, तर प्रत्येक नागरिकाची नैतिक जबाबदारी आहे. इको-फ्रेंडली उत्पादनांचा वापर करणे, कार्बन उत्सर्जन कमी करणे आणि जास्तीत जास्त वृक्षारोपण करणे हाच या समस्येवरील एकमेव उपाय आहे. चला, या जागतिक ओझोन दिनी आपल्या वसुंधरेचे रक्षण करण्याची आणि भावी पिढीसाठी सुरक्षित पर्यावरण निर्माण करण्याची शपथ घेऊया.
🍀🍀🍀🍀🍀🍀🍀🍀🍀🍀🍀🍀🍀
▪️१६ सप्टेंबर हाο इतिहास आणि जागतिक पातळीवर अत्यंत महत्त्वाचा दिवस आहे. या दिवशी घडलेल्या प्रमुख घटना, जन्म, मृत्यू आणि जागतिक दिनविशेष खालीलप्रमाणे :
◼️महत्त्वाचे जागतिक दिन / उत्सव
* जागतिक ओझोन संरक्षण दिन (World Ozone Day): ओझोन थराच्या संरक्षणाविषयी जागतिक स्तरावर जनजागृती करण्यासाठी हा दिवस पाळला जातो. संयुक्त राष्ट्रसंघाने (UN) १६ सप्टेंबर १९८७ रोजी झालेल्या मॉन्ट्रील कराराच्या स्मरणार्थ हा दिवस घोषित केला.
इतिहासणातील प्रमुख घटना
* १९६३: मलायाला स्वातंत्र्य मिळाले आणि या देशाने 'मलेशिया' हे नाव अधिकृतपणे स्वीकारले.
* १९६३: व्यावसायिक वापराची पहिली झेरॉक्स मशीन (Xerox 914) बाजारात आणली गेली.
* १९७०: जॉर्डन देशाने पॅलेस्टाईन लिबरेशन ऑर्गनायझेशन (PLO) विरुद्ध युद्धाची घोषणा केली, जी 'ब्लॅक सप्टेंबर' म्हणून ओळखली जाते.
* १९९२: 'ब्लॅक वेनस्डे' — ब्रिटनचा पौंड युरोपियन विनिमय दर यंत्रणेतून (ERM) बाहेर पडला.
◼️जन्म (जयंती)
* १८५३: आल्ब्रेख्त कॉसेल (Albrecht Kossel) — नोबेल पारितोषिक विजेता जर्मन वैद्यकशास्त्रज्ञ आणि भौतिकशास्त्रज्ञ.
* १९८४: लुई रायर्ड (Louis Réard) — आधुनिक बिकिनी (Bikini) कपड्याचे फ्रेंच निर्माते.
◼️मृत्यू (पुण्यतिथी)
* १६८१: जहाँनारा बेगम — मुघल सम्राट शाहजहान आणि मुमताज महल यांची थोरली मुलगी तथा मुघल राजकन्या.