दरवर्षी २२ मे हा दिवस जगभर 'जागतिक जैवविविधता दिन' म्हणून साजरा केला जातो. पृथ्वीवरील विविध प्रकारच्या वनस्पती, प्राणी, सूक्ष्मजीव आणि त्यांची परिसंस्था यांच्यातील विविधतेला जैवविविधता म्हटले जाते. मानवी जीवनाचे अस्तित्व पूर्णपणे या नैसर्गिक साखळीवर अवलंबून आहे. आपल्याला मिळणारे अन्न, शुद्ध हवा, पाणी आणि औषधे ही सर्व याच जैवविविधतेची देणगी आहे. संयुक्त राष्ट्रांनी लोकांमध्ये निसर्गाप्रती जागरूकता निर्माण करण्यासाठी हा दिवस घोषित केला आहे.

सध्याच्या आधुनिक युगात वाढते शहरीकरण, औद्योगिकीकरण आणि जंगलतोड यामुळे जैवविविधतेला मोठा धोका निर्माण झाला आहे. मानवाच्या वाढत्या हस्तक्षेपामुळे अनेक दुर्मिळ प्राण्यांच्या आणि वनस्पतींच्या प्रजाती नामशेष होण्याच्या मार्गावर आहेत. हवामानातील बदल आणि प्रदूषण यामुळे निसर्गाचा समतोल बिघडत चालला आहे. हा बिघडलेला समतोल केवळ निसर्गासाठीच नव्हे, तर मानवाच्या विनाशासाठीही कारणीभूत ठरू शकतो.
जैवविविधतेचे रक्षण करणे ही केवळ सरकारची किंवा पर्यावरणवाद्यांची जबाबदारी नसून, ती प्रत्येक नागरिकाचे कर्तव्य आहे. यासाठी आपण झाडे लावली पाहिजेत, पाण्याचा अपव्यय टाळला पाहिजे आणि प्लास्टिकचा वापर कमी केला पाहिजे. आपल्या सभोवतालच्या पर्यावरणाचे रक्षण करूनच आपण पुढील पिढीला सुरक्षित भविष्य देऊ शकतो. हा दिवस केवळ औपचारिक साजरा न करता, वसुंधरेचे रक्षण करण्याचा संकल्प करण्याचा आणि कृती करण्याचा दिवस आहे.

🟠⚫🟠⚫🟠⚫🟠⚫🟠

🟠 २२ मे: आजचे दिनविशेष
▪️ठळक घडामोडी आणि राष्ट्रीय-आंतरराष्ट्रीय दिवस
 * जागतिक जैवविविधता दिन (International Day for Biological Diversity): जगभरातील जैविक विविधतेचे रक्षण करणे आणि त्याबद्दल लोकांमध्ये जागरूकता निर्माण करण्यासाठी संयुक्त राष्ट्रांमार्फत (UN) हा दिवस साजरा केला जातो.

 * २००४ – डॉ. मनमोहन सिंग यांनी घेतली पंतप्रधानपदाची शपथ: डॉ. मनमोहन सिंग यांनी भारताचे १४ वे पंतप्रधान म्हणून पहिल्यांदा शपथ घेतली. ते भारताचे पहिले शीख पंतप्रधान बनले.

⚫ जन्म (जयंती)
 * १७७२ – राजा राममोहन रॉय: भारतीय समाजसुधारक आणि 'आधुनिक भारताचे जनक'. त्यांनी सती प्रथा बंद करण्यासाठी आणि महिलांच्या हक्कांसाठी मोठा लढा दिला. तसेच त्यांनी 'ब्राह्मो समाजा'ची स्थापना केली.
 * १९०६ – हुमायूं कबीर: भारताचे प्रसिद्ध शिक्षणतज्ज्ञ, कवी आणि लेखक. त्यांनी भारताचे केंद्रीय सांस्कृतिक व्यवहार आणि वैज्ञानिक संशोधन मंत्री म्हणूनही काम पाहिले होते.

 * १९१३ – दारासिंग (दिदार सिंग रंधावा): भारताचे सुप्रसिद्ध कुस्तीपटू आणि अभिनेते. दूरदर्शनवरील 'रामायण' मालिकेतील त्यांची 'हनुमान' ही भूमिका प्रचंड गाजली.

🟠 स्मृतीदिन (पुण्यतिथी)
 ▪️१५४५ – शेरशाह सुरी: भारताचा एक पराक्रमी शासक आणि सुरी साम्राज्याचा संस्थापक. त्यांनी भारताचा प्रसिद्ध 'ग्रँड ट्रंक रोड' (GT Road) बांधला आणि रुपया हे चलन पहिल्यांदा सुरू केले. कालिंजर किल्ल्याला वेढा घातला असताना दारूगोळ्याच्या स्फोटात त्यांचा मृत्यू झाला.

 * १९९१ – श्रीपाद अमृत डांगे: भारतीय कम्युनिस्ट पक्षाचे (CPI) संस्थापक सदस्य आणि प्रमुख कामगार नेते. संयुक्त महाराष्ट्र चळवळीत त्यांचे योगदान अत्यंत महत्त्वाचे होते.

🟣 आजचे पंचांग (२२ मे २०२६)
वार: शुक्रवार
ऋतू: ग्रीष्म ऋतू
अयन: उत्तरायण

🟠 पंचांग मुख्य घटक
 * शके: १९४८ (सिद्धार्थी नाम संवत्सर)
 * महिना: अधिक ज्येष्ठ (शुक्ल पक्ष)
 * तिथी: षष्ठी सकाळी ०६:२४ पर्यंत, त्यानंतर सप्तमी तिथी प्रारंभ.
 * नक्षत्र: आश्लेषा उत्तररात्री (२३ मे पहाटे) ०२:०७ पर्यंत, त्यानंतर मघा नक्षत्र प्रारंभ.
 * योग: वृद्धी योग सकाळी ०८:१९ पर्यंत, त्यानंतर ध्रुव योग प्रारंभ.
 * करण: तैतील सकाळी ०६:२४ पर्यंत, त्यानंतर विष्टी (भद्रा) करण.
 * चंद्र राशी: कर्क राशी उत्तररात्री ०२:०७ पर्यंत, त्यानंतर सिंह राशी.
 * सूर्य राशी: वृषभ.
🟠 सूर्योदय आणि चंद्रोदय (कोल्हापूर परिसर वेळ)
 * सूर्योदय: सकाळी ०६:०१
 * सूर्यास्त: सायं. ०७:००
 * चंद्रोदय: सकाळी ११:२७
 * चंद्रास्त: उत्तररात्री १२:४१
🟠 शुभ आणि अशुभ वेळ (मुहूर्त)
 * शुभ मुहूर्त (अभिजीत मुहूर्त): दुपारी ११:५१ ते १२:४५
 * अमृत काळ: उत्तररात्री १२:३४ ते ०२:०८ (२३ मे)
 * राहुकाळ (अशुभ वेळ): सकाळी १०:३० ते दुपारी १२:०० वाजेपर्यंत