जागतिक नृत्य दिन दरवर्षी २९ एप्रिल रोजी जगभरात उत्साहाने साजरा केला जातो. नृत्य ही केवळ एक कला नसून ती मानवी भावना व्यक्त करण्याचे एक सशक्त माध्यम आहे. या दिवसाची सुरुवात १९८२ मध्ये युनेस्कोच्या आंतरराष्ट्रीय नृत्य समितीने केली होती. आधुनिक बॅले नृत्याचे जनक जीन जॉर्जेस नोवरे यांच्या जन्मदिनानिमित्त हा दिवस निवडला गेला आहे.

 नृत्याला कोणतीही भाषा नसते, ते भौगोलिक आणि सांस्कृतिक सीमा ओलांडून लोकांच्या हृदयाला भिडते. शरीराच्या हालचालींतून आनंद, दुःख, राग आणि प्रेम यांसारख्या विविध भावना प्रभावीपणे मांडल्या जातात.
भारतात नृत्याची परंपरा अत्यंत प्राचीन आणि समृद्ध आहे. भरतनाट्यम, कथक, कुचिपुडी, ओडिसी यांसारख्या शास्त्रीय नृत्यप्रकारांनी भारतीय संस्कृतीला जागतिक स्तरावर एक वेगळी ओळख मिळवून दिली आहे.

 त्याचबरोबर लावणी, भांगडा आणि गरबा यांसारख्या लोकनृत्यांनी जनसामान्यांच्या जीवनात चैतन्य भरले आहे. आजच्या धावपळीच्या युगात नृत्य हे केवळ मनोरंजनाचे साधन राहिले नसून ते शारीरिक आणि मानसिक आरोग्यासाठी अत्यंत फायदेशीर ठरत आहे. नृत्यामुळे तणाव कमी होतो आणि शरीरात नवीन ऊर्जा निर्माण होते.

जागतिक नृत्य दिनाचे मुख्य उद्दिष्ट म्हणजे नृत्याप्रती जागरूकता निर्माण करणे आणि नर्तकांच्या कलेचा सन्मान करणे हे आहे. या दिवशी विविध संस्था, शाळा आणि सांस्कृतिक केंद्रांमध्ये नृत्याचे कार्यक्रम, कार्यशाळा आणि स्पर्धा आयोजित केल्या जातात. विविध देशांतील लोक आपल्या पारंपरिक नृत्यशैलींचे सादरीकरण करून सांस्कृतिक देवाणघेवाण करतात. बदलत्या काळात नृत्याच्या स्वरूपात बदल झाले असले तरी त्याचे मूळ महत्त्व आजही कायम आहे. हा दिवस आपल्याला आठवण करून देतो की, शब्द जिथे अपुरे पडतात तिथे नृत्य बोलते. म्हणूनच आपल्या संस्कृतीचा हा वारसा जपणे आणि तो पुढच्या पिढीपर्यंत पोहोचवणे ही काळाची गरज आहे. प्रत्येकाने आयुष्यात एकदा तरी संगीताच्या तालावर मुक्तपणे थिरकून नृत्याचा आनंद घ्यायला हवा.

🔳🔳🔳🔳🔳🔳🔳🔳

🟠 29 एप्रिल दिनविशेष

२९ एप्रिल रोजी घडलेल्या महत्त्वाच्या ऐतिहासिक घटना, जन्म आणि मृत्यू यांची माहिती खालीलप्रमाणे:
▪️ ऐतिहासिक घटना
१६७०: छत्रपती शिवाजी महाराज यांनी सव्वीस दिवसांच्या वेढ्यानंतर पुरंदरचा किल्ला मोगलांकडून पुन्हा जिंकून घेतला.
१९४५: दुसऱ्या महायुद्धादरम्यान अ‍ॅडॉल्फ हिटलर यांनी ईव्हा ब्रॉन यांच्याशी बर्लिनमधील एका बंकरमध्ये विवाह केला.
१९५४: भारत आणि चीन यांच्यात 'पंचशील' करारावर स्वाक्षरी झाली.
१९७०: अमेरिकन सैन्याने कंबोडियावर आक्रमण केले.
१९९१: बांगलादेशात आलेल्या भीषण चक्रीवादळात सुमारे १ लाख ३८ हजार लोकांचा मृत्यू झाला
▪️जन्म
१८४८: जगप्रसिद्ध भारतीय चित्रकार राजा रवी वर्मा यांचा जन्म.
१९३६: भारतीय क्रिकेटपटू आणि कर्णधार जसुभाई पटेल यांचा जन्म.
१९७०: अमेरिकन टेनिसपटू आंद्रे आगासी यांचा जन्म.
१९७९: प्रसिद्ध भारतीय आशिष नेहरा यांचा जन्म.

▪️ मृत्यू
१९३७: 'वंदे मातरम'चे गायक आणि प्रसिद्ध संगीतकार पंडित विष्णू दिगंबर पलुस्कर यांचे निधन.
१९५८: 'मराठा' वृत्तपत्राचे संपादक आणि ज्येष्ठ पत्रकार काकासाहेब खाडिलकर यांचे निधन.
१९९९: ज्येष्ठ गांधीवादी विचारवंत आणि साहित्यिक वि. स. खांडेकर यांच्या पत्नी कुसुमताई खांडेकर यांचे निधन.
२०२०: प्रतिभावान भारतीय अभिनेते इरफान खान यांचे कर्करोगाने निधन.
## महत्त्वाचे दिवस
जागतिक नृत्य दिन: नृत्य कलेचा प्रसार आणि महत्त्व पटवून देण्यासाठी हा दिवस जगभरात साजरा केला जातो.

🟠 आजचे पंचांग खालीलप्रमाणे :
बुधवार, २९ एप्रिल २०२६
भारतीय सौर दिनांक: ९ वैशाख १९४८
शालिवाहन शके: १९४८
संवत्सर: पराभव
अयन: उत्तरायण
ऋतू: वसंत
महिना: वैशाख
पक्ष: शुक्ल
तिथी: त्रयोदशी
नक्षत्र: हस्त
योग: व्याघात
करण: तैतिल
सूर्योदय: सकाळी ६ वाजून १० मिनिटे
सूर्यास्त: संध्याकाळी ६ वाजून ५७ मिनिटे
चंद्र राशी: कन्या
आज प्रदोष व्रत असून शिव उपासनेसाठी हा दिवस अत्यंत शुभ मानला जातो. शुभ काळ आणि विशेष मुहूर्त स्थानिक वेळेनुसार काही मिनिटे बदलू शकतात.