भारतात दरवर्षी १५ सप्टेंबर हा दिवस 'राष्ट्रीय अभियंता दिन' (National Engineers' Day) म्हणून अत्यंत उत्साहात साजरा केला जातो. हा दिवस आधुनिक भारताचे महान अभियंता आणि 'भारतरत्न' सर मोक्षगुंडम विश्वेश्वरय्या यांच्या जयंतीचा मानकरी आहे. देशाच्या पायाभूत सुविधा, सिंचन प्रकल्प आणि औद्योगिकीकरणात त्यांनी दिलेल्या अतुलनीय योगदानाचा सन्मान करण्यासाठी हा दिवस निवडण्यात आला.

इंजिनिअरिंग किंवा अभियांत्रिकी क्षेत्र म्हणजे केवळ विज्ञानाचा अभ्यास नसून, मानवी जीवन सुकर करणाऱ्या नाविन्यपूर्ण कल्पनांना प्रत्यक्षात आणण्याचे साधन आहे. रस्ते, पूल, धरणे, महामार्ग, उड्डाणपूल यांसारख्या भौतिक संरचनांपासून ते आजच्या अत्याधुनिक डिजिटल तंत्रज्ञानापर्यंत, प्रत्येक क्षेत्रात अभियंत्यांचे योगदान मोलाचे असते. सर मोक्षगुंडम विश्वेश्वरय्या यांनी कावेरी नदीवरील 'कृष्णराजसागर' धरणाची निर्मिती असो किंवा विशाखापट्टणम बंदराची धूप रोखण्याची किमया असो, आपल्या उत्कृष्ट बुद्धिमत्तेने अभियांत्रिकी क्षेत्रात भारताचा झेंडा जगभर फडकवला.

आजच्या २१ व्या शतकात देशाचा विकास हा प्रगत तंत्रज्ञानावर आणि कुशल अभियंत्यांवर अवलंबून आहे. कृत्रिम बुद्धिमत्ता (AI), हरित ऊर्जा, पर्यावरणपूरक बांधकाम आणि स्वयंचलित प्रणाली यांसारख्या नव्या आव्हानांना तोंड देत अभियंत देश आत्मनिर्भर बनवण्यात महत्त्वाची भूमिका बजावत आहेत.
हा दिवस केवळ त्यांच्या कर्तृत्वाला उजाळा देण्याचा नसून, तरुण पिढीला या आव्हानात्मक आणि सर्जनशील करिअरकडे वळण्यासाठी प्रेरित करण्याचा आहे. देशाच्या प्रगतीचे खरेखुरे शिल्पकार असलेल्या सर्व अभियंत्यांच्या निष्ठा आणि परिश्रमांना सलाम करण्याचा हा सुवर्णयोग आहे.

🟣🟣🟣🟣🟣🟣🟣🟣🟣🟣🟣🟣

◼️१५ सप्टेंबर हा दिवस ऐतिहासिक, राष्ट्रीय आणि आंतरराष्ट्रीय दृष्टिकोनातून अत्यंत महत्त्वाचा आहे. या दिवशी असणारे ‘दिनविशेष’ खालीलप्रमाणे :

▪️विशेष दिन / उत्सव:
 * राष्ट्रीय अभियंता दिन (National Engineers' Day): भारतात दरवर्षी १५ सप्टेंबर हा दिवस देशाचे महान अभियंता आणि 'भारतरत्न' सर मोक्षगुंडम विश्वेश्वरय्या यांच्या जयंतीनिमित्त 'अभियंता दिन' म्हणून साजरा केला जातो.

 * आंतरराष्ट्रीय लोकतंत्र दिन (International Day of Democracy): संयुक्त राष्ट्रामार्फत लोकशाही मूल्यांचा प्रसार आणि संरक्षणासाठी हा दिवस जागतिक स्तरावर पाळला जातो.

▪️महत्त्वाच्या ऐतिहासिक घटना:
 * १२५४: इटालियन संशोधक, लेखक आणि जगाचा प्रवास करणारे प्रसिद्ध प्रवासी 'मार्को पोलो' यांचा जन्म.
 * १९५९: भारतातील पहिली सार्वजनिक व प्रसाराची सरकारी दूरचित्रवाणी संस्था 'दूरदर्शन' (Doordarshan) ची दिल्लीत अधिकृत सुरुवात झाली.

◼️जन्म (जयंती):
 * १८६१: भारताचे पहिले मुख्य इंजिनियर, आधुनिक म्हैसूर राज्याचे शिल्पकार आणि भारतरत्न सर मोक्षगुंडम विश्वेश्वरय्या यांचा जन्म.
 * १७७६: जर्मनीचे प्रसिद्ध लेखक आणि तत्त्ववेत्ते कार्ल फिलिप मॉरिट्झ यांचा जन्म.

▪️मृत्यू (पुण्यतिथी):
 * १९९४: मराठीतील ख्यातनाम कथाकार, नाटककार आणि साहित्यिक जयवंत दळवी यांचे निधन.
 * २००२: प्रसिद्ध मराठी कवी, गीतकार आणि लेखक वसंत बापट यांचे निधन.
 * २००७: ज्येष्ठ मराठी लेखक, नाटककार आणि अर्थतज्ज्ञ गंगाधर गाडगीळ यांचे निधन.