ग्रामीण महाराष्ट्रातून जागतिक फुटबॉलच्या शिखरापर्यंत अंजू तुरंबेकर यांची झेप!
schedule19 Nov 26 person by visibility 142 categoryक्रीडा
◼️आशियातील निवडक २० प्रशिक्षकांमध्ये स्थान; फुटबॉल प्रशिक्षक क्षेत्रातील सर्वोच्च ‘एएफसी-जीएफए प्रो’ परवाना संपादन करणाऱ्या भारतीय महिला प्रशिक्षकाचा मान
कोल्हापूर : महाराष्ट्रातील कोल्हापूर जिल्ह्यातील गडहिंग्लज येथील एका छोट्याशा गावातून सुरू झालेला फुटबॉलचा प्रवास आज आंतरराष्ट्रीय स्तरावर नवी उंची गाठत आहे. जिद्द, संघर्ष, सातत्यपूर्ण मेहनत आणि दूरदृष्टीच्या जोरावर भारतीय फुटबॉलमध्ये स्वतःचे स्वतंत्र स्थान निर्माण करणाऱ्या अंजू तुरंबेकर यांनी जपानमध्ये आयोजित प्रतिष्ठेचा ‘एएफसी-जीएफए प्रो’ प्रशिक्षक परवाना अभ्यासक्रम यशस्वीरीत्या पूर्ण केला आहे. प्रशिक्षक परवान्यांच्या सर्वोच्च स्तरावरील ही पात्रता संपादन करून त्यांनी आपल्या कारकिर्दीत ऐतिहासिक टप्पा गाठला आहे.
आशियाई फुटबॉल महासंघ आणि जपान फुटबॉल महासंघ यांच्या सहकार्याने आयोजित या अभ्यासक्रमासाठी संपूर्ण आशियातून केवळ २० प्रशिक्षकांची शिष्यवृत्तीच्या माध्यमातून निवड करण्यात आली होती. या निवडक गटात स्थान मिळवणाऱ्या अंजू यांनी अभ्यासक्रमातील सर्व टप्पे यशस्वीरीत्या पूर्ण केले.
या अभ्यासक्रमाचा प्रवास केवळ वर्गातील सैद्धांतिक शिक्षणापुरता मर्यादित नव्हता. संपूर्ण प्रशिक्षण प्रक्रियेदरम्यान जपान आणि चीन यांसारख्या देशांमध्ये जाऊन त्यांनी मैदानावरील आणि मैदानाबाहेरील विविध अभ्यासक्रम, तांत्रिक सत्रे, आधुनिक प्रशिक्षण पद्धती, खेळाडू विकासाच्या प्रक्रिया आणि फुटबॉल व्यवस्थापनाशी संबंधित बाबींचा सखोल अभ्यास केला. विविध देशांतील फुटबॉल संस्कृती, प्रशिक्षण प्रणाली आणि विकासाच्या दृष्टिकोनांचा प्रत्यक्ष अनुभव घेत त्यांनी आपले तांत्रिक ज्ञान अधिक समृद्ध केले.
प्रो परवाना हा प्रशिक्षक पात्रतेच्या सर्वोच्च टप्प्यांपैकी एक असून, तो प्राप्त केल्यामुळे आंतरराष्ट्रीय फुटबॉल क्षेत्रात प्रशिक्षक, तांत्रिक नेतृत्व, राष्ट्रीय संघांचे मार्गदर्शन आणि फुटबॉल विकासाच्या विविध उच्चस्तरीय जबाबदाऱ्यांसाठी नव्या संधींचे दरवाजे खुले होतात. त्यामुळे अंजू यांच्या कारकिर्दीतील ही उपलब्धी भविष्यातील मोठ्या आंतरराष्ट्रीय जबाबदाऱ्यांसाठी महत्त्वपूर्ण ठरणार आहे.अंजू यांचा प्रवास अनेक अर्थांनी प्रेरणादायी आहे. खेळाडू म्हणून त्यांनी महाराष्ट्राचे प्रतिनिधित्व केले आणि कर्णधारपदाची जबाबदारीही सांभाळली. खेळाडू म्हणून मिळालेल्या अनुभवाच्या बळावर त्यांनी प्रशिक्षक क्षेत्रात प्रवेश केला. २०१९ मध्ये त्या भारतातील सर्वात तरुण आशियाई ‘अ’ परवानाधारक महिला प्रशिक्षक ठरल्या. त्यानंतर प्रशिक्षक, तांत्रिक अधिकारी, फुटबॉल विकासतज्ज्ञ आणि नेतृत्वाच्या विविध भूमिका पार पाडत त्यांनी राष्ट्रीय तसेच आंतरराष्ट्रीय स्तरावर आपली ओळख निर्माण केली.
भारतातील तळागाळातील फुटबॉल विकासात त्यांनी महत्त्वपूर्ण योगदान दिले आहे. आंतरराष्ट्रीय फुटबॉल महासंघ आणि आशियाई फुटबॉल महासंघ यांच्या विविध उपक्रमांमध्ये त्यांचा सहभाग राहिला आहे. आशियाई फुटबॉल महासंघाच्या तळागाळातील फुटबॉल विकास आणि युवा फुटबॉलविषयक समित्यांवर त्यांनी काम केले आहे. प्रशिक्षक शिक्षण, युवा खेळाडूंची गुणवत्ता वाढवणे, महिला फुटबॉलचा विस्तार आणि स्थानिक प्रशिक्षकांची क्षमता विकसित करणे या क्षेत्रांतही त्यांनी सातत्याने योगदान दिले आहे.
भारतीय महिला प्रशिक्षक म्हणून अंजू यांनी आंतरराष्ट्रीय फुटबॉल विकासाच्या विविध क्षेत्रांत आपले स्थान निर्माण केले आहे. प्रशिक्षक, तांत्रिक नेतृत्व, प्रशिक्षक शिक्षण, तळागाळातील विकास आणि युवा फुटबॉल अशा अनेक आघाड्यांवर आंतरराष्ट्रीय स्तरावर योगदान देणाऱ्या त्या भारतातील एकमेव महिला असल्याचा त्यांचा विशेष ठसा आहे. एका विशिष्ट पदापुरते किंवा एका स्पर्धेपुरते मर्यादित न राहता फुटबॉल विकासाच्या अनेक क्षेत्रांत त्यांनी केलेली वाटचाल त्यांना वेगळी ओळख मिळवून देते.
सध्या त्या भूतान फुटबॉल महासंघात महिला राष्ट्रीय अकादमीच्या तांत्रिक संचालक आणि १७ वर्षांखालील महिला राष्ट्रीय संघाच्या मुख्य प्रशिक्षक म्हणून कार्यरत आहेत. या जबाबदारीतून त्या युवा महिला खेळाडूंच्या विकासासाठी, प्रशिक्षक घडविण्यासाठी आणि महिला फुटबॉलची गुणवत्ता उंचावण्यासाठी कार्यरत आहेत.
एका छोट्याशा गावातून फुटबॉलची सुरुवात करून खेळाडू, प्रशिक्षक, तांत्रिक नेतृत्व आणि आंतरराष्ट्रीय फुटबॉल विकासातील विविध जबाबदाऱ्यांपर्यंत पोहोचलेली अंजू तुरंबेकर यांची वाटचाल अनेकांसाठी प्रेरणादायी अशी आहे.