आपला इतिहास, संस्कृती आणि पूर्वजांच्या जीवनशैलीचा अनमोल ठेवा जतन करण्याचे काम संग्रहालये करत असतात. याच संग्रहालयांचे मानवी जीवनातील आणि समाजातील महत्त्व अधोरेखित करण्यासाठी दरवर्षी १८ मे रोजी जगभरात 'आंतरराष्ट्रीय संग्रहालय दिन' साजरा केला जातो. इंटरनॅशनल कौन्सिल ऑफ म्युझियम्स (ICOM) या संस्थेद्वारे १९७७ मध्ये या दिवसाची सुरुवात करण्यात आली.

संग्रहालये ही केवळ जुन्या वस्तू ठेवण्याची जागा नसून, ती भूतकाळ आणि भविष्यकाळाला जोडणारा एक भक्कम पूल आहेत. इतिहास, विज्ञान, कला आणि संस्कृतीचा अभ्यास करणाऱ्या विद्यार्थ्यांसाठी ही केंद्रे ज्ञानाचे भांडार ठरतात. दरवर्षी हा दिवस एका विशिष्ट थिमवर (मध्यवर्ती संकल्पनेवर) आधारित असतो, ज्याद्वारे जागतिक स्तरावर विविध सांस्कृतिक कार्यक्रमांचे आणि प्रदर्शनांचे आयोजन केले जाते.
भारतातही कोलकाता येथील भारतीय संग्रहालय, दिल्लीचे राष्ट्रीय संग्रहालय आणि मुंबईतील छत्रपती शिवाजी महाराज वस्तू संग्रहालय यांसारखी अनेक प्रसिद्ध संग्रहालये आहेत, जी आपली समृद्ध परंपरा जिवंत ठेवतात. स्पर्धा परीक्षांचा अभ्यास करणाऱ्या विद्यार्थ्यांसाठी संग्रहालयांचा इतिहास, त्यांची ठिकाणे आणि चालू घडामोडींच्या दृष्टीने घोषित होणाऱ्या थीम्स समजून घेणे अत्यंत आवश्यक आहे.

 आपल्या सांस्कृतिक वारशाचे संवर्धन करण्यासाठी आणि नवीन पिढीमध्ये जनजागृती निर्माण करण्यासाठी हा दिवस अत्यंत प्रेरणादायी ठरतो.

◼️◼️◼️◼️◼️◼️◼️

🟣 18 मे दिन विशेष

१८ मे हा दिवस इतिहास आणि जागतिक पातळीवर अत्यंत महत्त्वाचा आहे. आजच्या दिवशी घडलेल्या प्रमुख घडामोडी, जन्म आणि मृत्यू (दिनविशेष) खालीलप्रमाणे 

◼️ जागतिक आणि राष्ट्रीय दिन
 * आंतरराष्ट्रीय संग्रहालय दिन: संग्रहालयांचे महत्त्व आणि संस्कृतीचे जतन करण्याबाबत जागरूकता निर्माण करण्यासाठी १९७७ पासून हा दिवस साजरा केला जातो.
 * जागतिक एड्स लस दिन: एड्स रोगावर लस शोधण्यासाठी काम करणाऱ्या संशोधकांचे आभार मानण्यासाठी आणि जनजागृतीसाठी हा दिवस पाळला जातो.

◼️ऐतिहासिक घडामोडी
 * १९७४ (पोखरण अणुचाचणी): भारताने राजस्थानमधील पोखरण येथे आपली पहिली यशस्वी भूमिगत अणुचाचणी केली. या मोहिमेला 'स्मायलिंग बुद्धा' (Smiling Buddha) असे नाव देण्यात आले होते. यासह भारत अणुशक्ती संपन्न देशांच्या यादीत सामील झाला.

 * १९१२:  चित्रपटसृष्टीच्या इतिहासातील मैलाचा दगड ठरलेला, दादासाहेब तोरणे यांनी दिग्दर्शित केलेला 'पुंडलिक' हा पहिला मूकपट मुंबईतील कोरोनेशन सिनेमात प्रदर्शित झाला.

 * १९३३: अमेरिकेत 'टेनेसी व्हॅली अथॉरिटी'ची स्थापना झाली, ज्याने जागतिक स्तरावर नदी खोरे विकासाचा एक नवा आदर्श घालून दिला.

◼️जन्म (जयंती)
 * १९३३ (एच. डी. देवेगौडा): भारताचे ११ वे पंतप्रधान आणि कर्नाटकचे माजी मुख्यमंत्री हरदनहळ्ळी दोड्डेगौडा देवेगौडा यांचा जन्म.

 * १९२० (पोप जॉन पॉल दुसरे): कॅथलिक ख्रिश्चन धर्मियांचे २६४ वे सर्वोच्च धर्मगुरू (पोप) यांचा जन्म.

 * १६०६ (गुरु हरगोविंद): शिखांचे ६ वे गुरु यांचा जन्म.

◼️ मृत्यू (पुण्यतिथी)
 * १९६६ (शकुंतला परांजपे): भारतातील कुटुंब नियोजनाच्या क्षेत्रात मोलाचे कार्य करणाऱ्या समाजसेविका आणि लेखिका शकुंतला परांजपे यांचे निधन.
 * २०१७ (रमाकांत अचरेकर): भारतरत्न सचिन तेंडुलकर यांचे प्रशिक्षक आणि द्रोणाचार्य पुरस्कार विजेते क्रिकेट प्रशिक्षक रमाकांत अचरेकर यांचे निधन.

🟣पंचांग

 आजचे १८ मे २०२६ चे पंचांग खालीलप्रमाणे :
▪️ तिथी आणि वार
 * महिना: वैशाख
 * पक्ष: शुक्ल पक्ष
 * तिथी: द्वितीया (दुपारी ०३:५५ पर्यंत), त्यानंतर तृतीया सुरू होईल.
 ▪️वार: सोमवार
▪️ नक्षत्र आणि योग
 * नक्षत्र: रोहिणी (रात्री १०:२९ पर्यंत), त्यानंतर मृगशीर्ष नक्षत्र सुरू होईल.
 * योग: सुकर्मा (दुपारी ०१:१० पर्यंत), त्यानंतर धृती योग सुरू होईल.

 * करण: बालव (दुपारी ०३:५५ पर्यंत), त्यानंतर कौलव करण सुरू होईल.
◼️सूर्योदय आणि सूर्यास्त
 * सूर्योदय: सकाळी ०६:०१ वाजता
 * सूर्यास्त: संध्याकाळी ०६:५७ वाजता
▪️शुभ आणि अशुभ वेळ
 * अमृत काळ: संध्याकाळी ०६:५८ ते रात्री ०८:४२ पर्यंत
 * राहुकाळ (अशुभ वेळ): सकाळी ०७:३८ ते सकाळी ०९:१५ पर्यंत (या काळात कोणतीही नवीन किंवा शुभ कामे करणे टाळावे).
 * गुलिक काळ: दुपारी ०२:०६ ते दुपारी ०३:४३ पर्यंत