बिहार दिन: भारताच्या सांस्कृतिक आणि ऐतिहासिक वैभवाचा हुंकार
schedule22 Mar 26 person by visibility 66 categoryसामाजिक
प्रत्येक राज्याचा आपला एक गौरवशाली इतिहास असतो आणि बिहार राज्यासाठी २२ मार्च हा दिवस असाच स्वाभिमानाचा सोहळा आहे. १९१२ मध्ये याच दिवशी बंगाल प्रेसिडेन्सीपासून वेगळे होऊन बिहारची स्वतंत्र राज्य म्हणून ओळख निर्माण झाली. 'बिहार दिन' हा केवळ एका भौगोलिक सीमांचा वाढदिवस नसून तो या भूमीच्या महान वारशाचा आणि सांस्कृतिक समृद्धीचा उत्सव आहे.
प्राचीन काळापासून बिहार हे ज्ञान, धर्म आणि सत्तेचे केंद्र राहिले आहे. भगवान बुद्ध आणि भगवान महावीर यांची ही तपोभूमी आहे, ज्याने जगाला शांतता आणि अहिंसेचा संदेश दिला. सम्राट अशोक आणि चंद्रगुप्त मौर्य यांच्यासारख्या पराक्रमी राजांच्या साम्राज्याचा विस्तार याच मातीतून झाला. जगातील पहिले लोकशाही गणराज्य 'वैशाली' आणि ज्ञानाचे महापीठ 'नालंदा विद्यापीठ' ही बिहारचीच देणगी आहे. आधुनिक काळातही भारताचे पहिले राष्ट्रपती डॉ. राजेंद्र प्रसाद यांच्या रूपाने या राज्याने देशाला वैचारिक नेतृत्व दिले.
आजचा बिहार हा बदलत्या भारताचे प्रतिबिंब आहे. शिक्षण, कृषी आणि पायाभूत सुविधांच्या क्षेत्रात हे राज्य वेगाने प्रगती करत आहे. मैथिली, मगही आणि भोजपुरी संस्कृतीचा मिलाफ असलेल्या या प्रदेशातील 'छठ पूजा' सारखे सण संपूर्ण जगात प्रसिद्ध आहेत. बिहार दिनाच्या निमित्ताने जगभरात पसरलेले बिहारी बांधव एकत्र येऊन आपल्या मातृभूमीबद्दल कृतज्ञता व्यक्त करतात. 'विकसित बिहार' हे स्वप्न उराशी बाळगून हे राज्य आपल्या गौरवशाली भूतकाळाच्या जोरावर उज्ज्वल भविष्याकडे वाटचाल करत आहे.
🟠◼️🟠◼️🟠◼️🟠
▪️22 मार्च दिनविशेष
२२ मार्च रोजी घडलेल्या महत्त्वाच्या ऐतिहासिक घटना, जन्म आणि मृत्यू यांचा आढावा खालीलप्रमाणे आहे:
◼️महत्त्वाचे जागतिक आणि राष्ट्रीय दिवस
* जागतिक जल दिन (World Water Day): पाण्याचे महत्त्व आणि जलसंधारणाबद्दल जागरूकता निर्माण करण्यासाठी १९९३ पासून हा दिवस साजरा केला जातो.
* बिहार दिन (Bihar Diwas): १९१२ मध्ये याच दिवशी बंगाल प्रेसिडेन्सीपासून वेगळे होऊन बिहार राज्याची निर्मिती झाली.
महत्त्वाच्या ऐतिहासिक घटना
* १७३९: इराणचा सम्राट नादिरशहा याने दिल्लीवर ताबा मिळवला आणि प्रचंड लूट केली.
* १९४५: कैरो (इजिप्त) येथे **'अरब लीग'**ची स्थापना करण्यात आली.
* १९४७: भारताचे शेवटचे व्हाईसरॉय लॉर्ड माउंटबेटन यांचे भारतात आगमन झाले.
* १९७०: पुण्यात ज्येष्ठ सामाजिक कार्यकर्ते हमीद दलवाई यांनी 'मुस्लिम सत्यशोधक मंडळाची' स्थापना केली.
* १९९९: गानसम्राज्ञी लता मंगेशकर आणि पं. भीमसेन जोशी यांना 'पद्मविभूषण' पुरस्कार जाहीर झाला.
* २०२०: भारतात कोविड-१९ महामारीच्या पार्श्वभूमीवर पंतप्रधान नरेंद्र मोदी यांच्या आवाहनानुसार 'जनता कर्फ्यू' पाळण्यात आला होता.
▪️प्रमुख जन्म (जयंती)
* १७९७: विल्हेल्म (पहिला), जर्मन सम्राट.
* १८९४: सूर्यसेन (मास्टर दा), भारतीय स्वातंत्र्य चळवळीतील थोर क्रांतिकारक आणि चटगाव शस्त्रागार हल्ल्याचे प्रणेते.
* १९२४: मधुसूदन कालेलकर, प्रसिद्ध मराठी नाटककार आणि पटकथाकार.
* १९४२: अरुणाचलम लक्ष्मणन, भारतीय सर्वोच्च न्यायालयाचे माजी न्यायाधीश.
▪️प्रमुख मृत्यू (पुण्यतिथी)
* १८३२: योहान वूल्फगाँग गटे, जगप्रसिद्ध जर्मन महाकवी आणि साहित्यिक (ज्यांनी कालिदासाच्या 'शाकुंतल'चा जर्मन भाषेत अनुवाद केला होता).
* २००४: भाऊसाहेब तारकुंडे, ज्येष्ठ कायदेतज्ज्ञ आणि स्वातंत्र्यसैनिक.
* २००७: श्री. ना. पेंडसे, ज्येष्ठ मराठी कादंबरीकार आणि लेखक.
आजचे पंचांग (Sunday, 22 March 2026)
आज भारतीय सौर चैत्र २, शके १९४८ आहे. चैत्र महिना हा हिंदू नववर्षाचा पहिला महिना असून सध्या वसंत ऋतू सुरू आहे.
तिथी आणि नक्षत्र
तिथी: शुक्ल चतुर्थी (सकाळी १०:५५ पर्यंत), त्यानंतर पंचमी सुरू होईल.
नक्षत्र: भरणी (दुपारी १२:३५ पर्यंत), त्यानंतर कृत्तिका नक्षत्र लागेल.
योग: विष्कुंभ (सकाळी ०८:०६ पर्यंत), त्यानंतर प्रीति योग सुरू होईल.
करण: विष्टी (सकाळी १०:५५ पर्यंत), त्यानंतर बव करण लागेल.


