दरवर्षी ४ मे रोजी जगभरात 'आंतरराष्ट्रीय अग्निशमन दल दिन' (International Firefighters' Day) उत्साहात साजरा केला जातो. हा दिवस केवळ एक दिनविशेष नसून, समाजाच्या सुरक्षिततेसाठी स्वतःच्या प्राणांची बाजी लावणाऱ्या अग्निशमन दलातील जवानांप्रति कृतज्ञता व्यक्त करण्याचा सोहळा आहे. ४ मे हा दिवस 'सेंट फ्लोरिअन' यांचा स्मृतिप्रीत्यर्थ निवडला गेला आहे, जे अग्निशमन जवानांचे संरक्षक मानले जातात.

अग्निशमन दलाचे कार्य केवळ आग विझवण्यापुरते मर्यादित नसते. नैसर्गिक आपत्ती, भीषण अपघात, इमारत कोसळणे किंवा महापूर अशा प्रत्येक संकटकाळी हे 'देवदूत' सर्वात आधी मदतीला धावून येतात. "तन्मे मनः शिवसंकल्पमस्तु" किंवा "सेवेचा धर्म" उराशी बाळगून, आगीच्या ज्वाळांमध्ये उडी घेताना हे जवान स्वतःच्या कुटुंबाचा विचारही मागे सारतात. अनेकदा इतरांचे प्राण वाचवताना या दलातील जवानांना वीरमरण येते. त्यांच्या याच अतुलनीय शौर्याला आणि बलिदानाला सलाम करण्याचा हा दिवस आहे.

आजच्या आधुनिक काळात वाढते शहरीकरण आणि औद्योगिक क्षेत्रामुळे अग्निशमन दलापुढील आव्हाने वाढली आहेत. अशा वेळी केवळ जवानांचे आभार मानून चालणार नाही, तर नागरिक म्हणून आपणही अग्निसुरक्षेचे नियम पाळणे, आपत्कालीन मार्गात अडथळे न निर्माण करणे आणि या दलाला सहकार्य करणे ही आपली जबाबदारी आहे. लाल रंगाची गाडी आणि सायरनचा आवाज ऐकताच त्यांना मार्ग मोकळा करून देणे, हा त्यांच्या कामाप्रती दाखवलेला सर्वात मोठा सन्मान ठरेल. कर्तव्याला प्राधान्य देणाऱ्या या सर्व जाज्वल्य वीरांना मानाचा मुजरा!

🟣🟣🟣🟣🟣🟣🟣🟣🟣

🟠 ४ मे रोजीच्या इतिहासातील काही महत्त्वाच्या घटना आणि दिनविशेष खालीलप्रमाणे :

▪️महत्त्वाच्या घटना
 ▪️१७९९: म्हैसूरचे वाघ म्हणून ओळखले जाणारे 
टीपू सुलतान यांना श्रीरंगपट्टणमच्या युद्धात वीरमरण आले. या घटनेनंतर म्हैसूरवर इंग्रजांचे वर्चस्व प्रस्थापित झाले.

 १९२४: ऑलिंपिक खेळांच्या इतिहासात पहिल्यांदाच पॅरिस ऑलिंपिक मध्ये 'सिटियस, अल्टियस, फोर्टियस' (Citius, Altius, Fortius - वेगवान, उंच, बलवान) हे ब्रीदवाक्य वापरण्यात आले.

 १९५९: पहिल्या ग्रॅमी पुरस्कारांचे (Grammy Awards) आयोजन करण्यात आले. संगीत क्षेत्रातील हा अत्यंत मानाचा पुरस्कार मानला जातो.

 १९२७: 'अकॅडमी ऑफ मोशन पिक्चर आर्ट्स अँड सायन्सेस' (AMPAS) ची स्थापना झाली, जी दरवर्षी ऑस्कर पुरस्कार प्रदान करते.

जन्म (वाढदिवस)
१९०५: प्रसिद्ध हिंदी चित्रपट संगीतकार अण्णा साहेब (रामचंद्र चितळकर) यांचा जन्म. त्यांनी भारतीय संगीत क्षेत्रात मोलाचे योगदान दिले आहे.

१९२९: प्रसिद्ध हॉलिवूड अभिनेत्री आणि मानवतावादी कार्यकर्त्या ऑड्रे हेपबर्न यांचा जन्म.

निधन (पुण्यतिथी)
 १७९९: म्हैसूरचे शासक टीपू सुलतान यांचे निधन.

 २००८: तबला नवाज आणि पद्मभूषण पुरस्कार विजेते पंडित किशन महाराज यांचे निधन.

🟣विशेष दिवस
 आंतरराष्ट्रीय अग्निशमन दल दिन (International Firefighters' Day): अग्निशमन दलातील जवानांच्या बलिदानाचा सन्मान करण्यासाठी आणि त्यांच्या कार्याप्रती कृतज्ञता व्यक्त करण्यासाठी हा दिवस पाळला जातो.

कोळसा खाण कामगार दिन (Coal Miners Day): खाण कामगारांच्या मेहनतीचा गौरव करण्यासाठी हा दिवस साजरा केला जातो.

स्टार वॉर्स डे (Star Wars Day): "May the fourth be with you" या लोकप्रिय संवादामुळे जगभरातील स्टार वॉर्सचे चाहते आजचा दिवस साजरा करतात.

🟠 सोमवार, ४ मे २०२६ रोजीचे पंचांग खालीलप्रमाणे:

भारतीय सौर दिनांक:१४ वैशाख १९४८
शालिवाहन शके: १९४८ (पराभव संवत्सर)
अयन: उत्तरायण
ऋतू: वसंत
तिथी आणि नक्षत्र
 तिथी: द्वितीया (रात्री ०८:१५ पर्यंत, त्यानंतर तृतीया)
 पक्ष: कृष्ण पक्ष
 नक्षत्र: अनुराधा (सकाळी १०:१४ पर्यंत, त्यानंतर ज्येष्ठा)
 योग: वरीयान (दुुपारी १२:३० पर्यंत, त्यानंतर परिघ)
 करण: तैतिल (सकाळी ०८:५० पर्यंत, त्यानंतर गर)
▪️सूर्य आणि चंद्रोदय
 सूर्योदय: सकाळी ०६:०४
 सूर्यास्त: संध्याकाळी १८:५७
 चंद्रोदय:  रात्री २१:११
 चंद्रास्त: सकाळी ०७:४६ (उद्या सकाळी)
 चंद्र रास:वृश्चिक (पूर्ण दिवस-रात्र)
▪️शुभ आणि अशुभ वेळ
 अमृत काळ: पहाटे ०१:२५ ते ०३:०१ (५ मे रोजी)
 ▪️राहु काळ: सकाळी ०७:४० ते ०९:१७ (अशुभ काळ)
 यमगंड: सकाळी १०:५३ ते १२:३०
 अभिजीत मुहूर्त: दुपारी ११:५९ ते १२:५१ (अत्यंत शुभ वेळ)